Mersiyelerde genellikle mesnevi ve terkib-i bend nazım biçimleri kullanılır
Mersiyelerde kullanılan ölçü hakkında bilgi bulunamadı. Ancak, bazı mersiyelerin aruz ölçüsüyle ve "mefûlü fâilâtü mefâilü fâilün" kalıbıyla yazıldığı bilinmektedir
Hayır, aruz ve hece ölçüsü ile uyak aynı şey değildir. Aruz ve hece ölçüsü, şiirde kullanılan iki farklı ölçü sistemidir. Hece ölçüsü, bir dizedeki hecelerin sayısına dayanır. Aruz ölçüsü ise hece sayısından ziyade, dizedeki vuru (tonlama) düzenine dayanır. Uyak ise dizelerin sonundaki yazılışları ve okunuşları aynı, anlamları ve görevleri farklı kelimelerin, eklerin benzerliğidir.
Mersiye, bir ölünün ardından duyulan üzüntü ve acıyı anlatmak, ölen kişiyi övmek amacıyla kaleme alınan Divan edebiyatı nazım/şiir türüdür. Mersiye örnekleri: Alp Er Tunga Sagusu. Kanuni Sultan Süleyman Mersiyesi (Baki). Yavuz Sultan Selim Mersiyesi. Kerbela Mersiyesi (Fuzûlî). Mersiye (Şeyhülislam Yahya). Ayrıca, savaşlarda kaybedilen yerler için yazılan mersiyelere “vatan mersiyesi”, hayvanların ölümü için yazılan mersiyelere de “hayvan mersiyesi” denir.
Uyak ölçüsü, şiirde dize sonlarındaki yazılışları ve okunuşları aynı, anlamları ve görevleri farklı kelimelerin, eklerin benzerliğini ifade eder. Uyak türleri: Yarım uyak: Dize sonlarında tek ses benzerliğine dayanır. Tam uyak: Dize sonlarında iki ses benzerliğidir. Zengin uyak: Dize sonlarında üç veya daha fazla ses benzerliğidir. Cinaslı uyak: Anlamları ayrı, yazılış ve okunuşları aynı kelime veya kelime gruplarının tekrarıyla oluşur. Uyak düzeni (kafiye şeması), dizelerin son seslerindeki düzene göre düz, çapraz, sarma gibi çeşitlere ayrılır.
Evet, kafiye ve uyak aynı anlama gelir. Kafiye ya da uyak, şiirde mısra sonlarında bulunan sözcüklerin son heceleri arasındaki ses benzerliğidir.
Uyak (kafiye), şiirde dize sonlarında yer alan, yazılışları ve okunuşları aynı, anlamları ve görevleri farklı kelimelerin ya da eklerin benzerliğidir. Uyak türleri: Yarım uyak: Tek ses benzerliğine dayanır. Tam uyak: İki ses benzerliğine dayanır. Zengin uyak: Üç veya daha fazla ses benzerliğine dayanır. Tunç uyak: Kelimelerden birinin diğerini içine alması durumudur. Cinaslı uyak: Anlamları ayrı, yazılış ve okunuşları aynı kelime ve kelime gruplarının tekrarı ile oluşur. Uyak örnekleri: Düz uyak: "a a a b" veya "bbbc" şeklinde olur. Çapraz uyak: "a b a b" şeklinde olur. Sarma uyak: "a b b a" şeklinde olur.
Düz uyak ve çapraz uyak, şiirdeki uyak düzenlerinden ikisidir. Düz uyak. Çapraz uyak. Düz uyak ve çapraz uyağa örnek şiirler şu şekildedir: Düz uyak örneği. >Gül büyütenlere mahsus hevesle — a Renk renk dertlerimi gözümde besle — a Yalnız, annem gibi o ılık sesle — a İçimde dövünüp ağlama — b. Çapraz uyak örneği. >Hani, o bırakıp giderken seni — a Bu öksüz tavrını takmayacaktın? — b Alnına koyarken veda buseni, — a Yüzüme bu türlü bakmayacaktın? — b.
Uyak düzeni bulmak için aşağıdaki adımlar izlenir: 1. Şiirin mısraları arasındaki ses uyumu tespit edilir. 2. Aynı anlam ve görevdeki ek ve kelimeler ayrılır, bunlar rediftir. 3. Geri kalan, aynı anlam ve görevde olmayan sesler kafiye olarak alınır. Başlıca uyak düzenleri şunlardır: - Düz uyak: "aaaa", "aaba", "aaab", "aabb" şeklinde. - Çapraz uyak: "abab". - Sarma uyak: "abba".
Kültür ve Sanat
Mihribân şiiri hangi edebi akıma aittir?
Masal ve Destanlarımız dersinde neler işlenir?
Mahur bestenin konusu nedir?
Mall Of İstanbul'un içinde neler var?
Mehmed'in fethi kaç yıl sürdü?
Mardin'e Tutsak kitabı ne anlatıyor?
Martı hikayesinin teması nedir?
Mehmet Akif ersoy ne iş yapıyor?
Mezar çeşitleri nelerdir?
Mehmet Akif Ersoy neden şiir yazarken aruz ölçüsünü kullanmıştır?
Mayın tarlası Şebnem Ferah hangi albümde?
Mahfil ve hünkar mahfili nedir?
Malta kaç yıl Osmanlı'da kaldı?
Melodrama neden dram denir?
Mehmet Akif Ersoy Küfe şiirinde ne anlatmak istiyor?
Miryokafalon savaşı kaç saat sürdü?
Mavera-ün-nehir hangi Türk boyları tarafından fethedildi?
Mehmetçik kut ül amare ne anlatıyor?
Mehter marşı sözleri kime ait?
Melike Şahin Delikan hangi albümde?
Michel de Montaigne'nin hayatı kısaca özeti nedir?
Minimalizm ve modernizm arasındaki fark nedir?
Mehmet Fuat Koprulu hangi akıma mensuptur?
Model pembe mezarlık kime yazıldı?
Manas Destanı'nın en büyük kahramanı kimdir?
Mahlas alma nasıl olur?
Metafiziği şiirde ilk kullanan şair kimdir?
Mersiye hangi nazım türüdür?
Mimar Sinan'ın hayatı kısaca özet?
Mimar Sinan hangi köylü?
Mehmet Akif Ersoy'un birlik şiiri ne anlatıyor?
Mensur eserlerde ölçü ve uyak var mıdır?
Mo Dao zu Shi ne anlatıyor?
Malhun hatun kaç evlilik yaptı?
Meltem Cumbul neden meşhur oldu?
Mersiyede hangi ölçü ve uyak vardır?
Melodrama neden sevilir?
Memleket Hikayeleri Şaka açık iletisi nedir?
Maskot nasıl oluşturulur?
Maske düştü ne anlatıyor?