Montrö Boğazlar Sözleşmesi , 1923 tarihli Lozan Boğazlar Sözleşmesi'nin getirdiği kısıtlamaların kaldırılması ve Türkiye'nin Boğazlar üzerindeki egemenlik haklarının artırılması amacıyla imzalanmıştır
Türkiye, 1930'ların ortasında bu değişikliklerin yapılması için girişimlerde bulunmuş ve başta İngiltere olmak üzere Balkan ülkeleri, İsviçre'nin Montrö kentinde bir konferans düzenlenmesini kabul etmiştir
Montrö Sözleşmesi ile Türkiye'ye tanınan bazı haklar şunlardır:
Uluslararası Boğazlar Komisyonu, 1923'ten 1936'ya kadar Milletler Cemiyeti'nin himayesinde Türk Boğazlarını (Çanakkale ve İstanbul Boğazları) yöneten uluslararası bir kurumdu. Görevleri: Savaş gemilerinin ve askerî uçakların geçişine ilişkin hükümlere uyulup uyulmadığını gözetlemek. Her yıl Milletler Cemiyeti'ne faaliyet raporu sunmak. Gerekli yönetmelikleri yapmak. Üyeleri: Bir Türk temsilcinin başkanlığında, Boğazlar Mukavelesi'ni imzalayan devletlerin temsilcilerinden oluşmaktaydı. Kuruluşu: Lozan Antlaşması'nın eki olan Boğazlar Mukavelesi ile kurulmuştur. Kaldırılması: 20 Temmuz 1936'da imzalanan Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile yetkileri Türkiye'ye devredilmiş ve komisyon kaldırılmıştır.
1841 Boğazlar Sözleşmesi, 13 Temmuz 1841 tarihinde Avusturya İmparatorluğu, Fransa Krallığı, Birleşik Krallık, Prusya, Rus İmparatorluğu ve Osmanlı İmparatorluğu arasında Londra'da imzalanan uluslararası bir sözleşmedir. Sözleşmenin bazı maddeleri: Boğazlar, Osmanlı Devleti'nin egemenliğinde kalacaktır. Savaş zamanında boğazlar savaş gemilerine kapalı olacaktır. Barış zamanında ise tüm savaş gemileri serbest şekilde geçecektir. Statükonun korunması, Avrupa devletlerinin garantisinde olacaktır. Sözleşmenin önemi: Boğazlar, uluslararası bir statü kazanmıştır. Osmanlı Devleti'nin boğazlardaki mutlak egemenliği sona ermiştir. Rusya, Hünkâr İskelesi Antlaşması ile elde ettiği üstünlüğü kaybetmiştir. En çok kazanç sağlayan ülkeler İngiltere ve Fransa olmuştur.
Türkiye, Montrö Boğazlar Sözleşmesi'ni 20 Temmuz 1936 tarihinde Bulgaristan, Fransa, İngiltere, Avustralya, Yunanistan, Japonya, Romanya, Sovyetler Birliği, Yugoslavya ve kendisi ile imzalamıştır. Sözleşmeye taraf olan ülkeler, Boğazlar Komisyonu'nun yetkilerini Türkiye'ye devretmiş ve böylece Türkiye, Boğazlar bölgesi üzerinde egemenlik hakkını yeniden kazanmıştır.
Montrö Boğazlar Sözleşmesi'ne katılmayan devlet, Amerika Birleşik Devletleri (ABD) olmuştur. ABD, Montrö Boğazlar Konferansı'na katılmamış, ancak daha sonra sözleşmeye taraf olmuştur.
Montrö Boğazlar Sözleşmesi, 20 Temmuz 1936 tarihinde Türkiye'nin yanı sıra Bulgaristan, Fransa, İngiltere, Avustralya, Yunanistan, Japonya, Romanya, Sovyetler Birliği ve Yugoslavya tarafından imzalanmıştır. Sözleşmeyi imzalayan diğer ülkelerin temsilcileri ve görevleri şu şekildedir: Bulgaristan: Doktor Nicolas P. Nicolaev, Orta Elçi. Fransa: Henri Ponsot, Fransa Cumhuriyeti Ankara Fevkalâde Büyük Elçi ve Murahhası. Romanya: M. Nicolas Titülesco, Hariciye Nazırı. Sovyetler Birliği: Merkezî İcra Komitesi. Yugoslavya: M. Vespasien Pella, Lâhi Fevkalâde Murahhas ve Orta Elçisi. Türkiye'yi ise Hariciye Vekili Dr. Rüştü Aras, Paris Fevkalâde Büyük Elçisi Suad Davaz, Büyük Elçi Numan Menemencioğlu, Genelkurmay İkinci Başkanı Korgeneral Asım Gündüz ve Akvam Cemiyeti nezdinde Daimî Murahhas Sivas Mebusu Necmeddin Sadak temsil etmiştir.
Montrö Boğazlar Sözleşmesi, 20 Temmuz 1936 tarihinde imzalanan ve Türkiye'ye İstanbul Boğazı, Çanakkale Boğazı ve Marmara Denizi üzerinde kontrol ve savaş gemilerinin geçişini düzenleme hakkı veren uluslararası bir sözleşmedir. Sözleşmenin bazı temel maddeleri: Ticari gemilerin geçiş rejimi: Barış zamanında, ticaret gemileri gündüz ve gece, bayrak ve yük ne olursa olsun, hiçbir işlem olmaksızın Boğazlar'dan geçiş ve gidiş-geliş tam özgürlüğünden yararlanacaklardır. Savaş zamanında Türkiye'nin durumu: Türkiye savaşan değilse, savaş gemileri 10. maddeden 18. maddeye kadar olan maddelerde belirtilen koşullarla aynı koşullar içinde, Boğazlar'da tam bir geçiş ve gidiş-geliş özgürlüğünden yararlanacaklardır. Karadeniz'e kıyıdaş olan veya olmayan devletlere ait savaş gemileri: Kendi limanlarına gitmek maksadıyla Boğaz geçişi yapabilirler. Montrö Boğazlar Sözleşmesi, 20 yıl için imzalanmış olup, halen yürürlüktedir.
Montrö Boğazlar Sözleşmesi, 20 Temmuz 1936 tarihinde aşağıdaki 10 ülke tarafından imzalanmıştır: Türkiye; Bulgaristan; Fransa; Japonya; Romanya; SSCB; Yugoslavya; Yunanistan; Avustralya; İngiltere (Büyük Britanya). Sözleşmenin imzalanmasının nedeni, Türkiye'nin 1923 tarihli Lozan Antlaşması ile imzalanan Boğazlar Sözleşmesi'nin değiştirilmesi gerektiğini savunması ve bunun için yürüttüğü diplomatik çabalardır. Türkiye'nin girişimiyle, 1936'da İsviçre'nin Montrö kentinde düzenlenen konferansta yeni bir Boğazlar rejimi üzerinde anlaşmaya varılmıştır.
Hukuk
Okulda sigara içmek suç mu?
Nöbetçi noterlik uygulaması devam ediyor mu?
Mütevelliler kimler olabilir?
Online hakimlik eğitimi işe yarar mı?
Nitelik kodu 1100 ve 1103 nedir?
Miras kalan ev 3 kişi arasında nasıl paylaşılır?
Monaco ülke profili nedir?
Mirasta ivaz ne demek?
Nitelik kodu 7329 ve 7363 aynı mı?
Mühendisler neden işçi statüsünde?
MSÜ kadın subay ne iş yapar?
Mühendisler yeşil kart alabilir mi?
Okullarda kantin kirası nasıl hesaplanır?
Mücbir sebep halleri nelerdir?
Ortaklığın Gideri davasında mahkeme giderleri nasıl paylaştırılır?
Muvazzaflık rütbesi ne zaman verilir?
Orman Genel Müdürlüğü atamaları nasıl yapılır?
Oda aidatları ödenmezse meslek odası ne yapar?
Müteahhitlik belgesi için mühendis ortaklığı nasıl yapılır?
MİT alımlarında yaş sınırı var mı?
Muhabirat bölümü ne iş yapar maaşı?
Nüfus müdürlüklerine hangi personel alınır?
Oj Simpson neden serbest bırakıldı?
Organize suç örgütlerine yönelik hücre operasyonu nedir?
Mirasta karşılıklı feragat nasıl yapılır?
Müflisin mallarına ne olur?
Müşterek ve müteselsil hak sahibi ne yapmalı?
Noter yerine PTT'den ihtarname çekilir mi?
Muhdesatın aidiyeti kesinleşmeden icraya konulamaz mı?
Orman kanunları ne anlatıyor?
Ombudsman ne iş yapar?
Müktesep hak ve müktesebat farkı nedir?
Nafaka davasında karşı dava nasıl açılır?
Nafakanın iptali mi kaldırılması mı?
Onam ne demek?
Nişancının yetkileri nelerdir?
Mükerrer borçtan dolayı icra takibi yapılabilir mi?
Mtp milliyetçi Türkiye partisi ne zaman kuruldu?
Mutlak muvazaa ne demek?
MİT çalışanları kimliklerini neden gizler?