Munzam zarar , aşağıdaki hallerde istenebilir:
Munzam zarar, genellikle ticari sözleşmelerde, ceza hukukunda ve medeni hukuk kapsamında bireyler arasındaki ilişkilerde meydana gelen zararlarda talep edilebilir
Hukuk davalarında bazı zamanaşımı süreleri: Genel zamanaşımı süresi: 10 yıldır. Borç/alacak davaları: 10 yıldır. Kira alacağı: 5 yıldır. Ticari alacak: 5 yıldır. Haksız fiil kaynaklı tazminat: 2 yıl veya 10 yıldır (zarar öğrenilirse). Eser sözleşmesi (hizmet, işçilik vb.): 5 yıldır. Miras payı davaları: 10 yıldır. Zamanaşımı süresi, davanın türüne, ilgili kanun maddelerine ve olayın niteliğine göre değişiklik gösterebilir.
Munzam zarar, alacaklının borcunun faiziyle birlikte ödenmesi durumunda dahi bu ödenen bedelin üzerinde bir zarara uğraması halinde söz konusu olur. Bu zarar, borçlunun kusuru nedeniyle ortaya çıkar ve aynı zamanda aşkın zarar olarak da adlandırılır. Munzam zararın şartları: 1. Asıl alacağın mevcut olması. 2. Borçlunun temerrüde düşmüş olması. 3. Munzam zararın oluşmasından borçlunun sorumlu olması. Munzam zararın ispatı, yasal mevzuat ve temel hukuk ilkeleri çerçevesinde, bu zarara uğramış olduğunu ve zararının giderilmesini talep eden alacaklı tarafından gerçekleştirilir.
Munzam zararın ispatı, zararının olduğunu iddia eden alacaklıdadır. Alacaklı, temerrüt faizini aşan zararını reel bir şekilde, kesin, açık ve somut bir şekilde ispat etmelidir. Alacaklı, uğradığı zararın kendisine ödenen temerrüt faizinden fazla olduğunu ispat etmek zorundadır. Alacaklı ispat yükünü yerine getirirken kural olarak herhangi bir ispat kolaylığından veya fiili karineden yararlanamaz. Munzam zarar talepli dava açıldığı takdirde, mahkeme dosyayı bilirkişiye tevdi etmek suretiyle munzam zararın varlığını araştıracaktır. Yargı kararlarında uygulama birliği yoktur, konuya ilişkin farklı görüşler mevcuttur.
Evet, aşkın zarar ve munzam zarar aynı şeyi ifade eder. Aşkın zarar, temerrüt faiziyle karşılanamayan ve borçlunun temerrüdü nedeniyle alacaklının mal varlığında oluşan ek kayıptır. Munzam zarar ise, borçlu temerrüde düşmeden borcunu ödemiş olsaydı, alacaklının mal varlığının kazanacağı durum ile temerrüt sonucunda ortaya çıkan ve oluşan durum arasındaki farktır. Türk Borçlar Kanunu’nun 122. maddesinde (818 sayılı Kanunun 105. maddesi) düzenlenen aşkın zarar sorumluluğu, kusura dayanan bir sorumluluktur.
Munzam zarar davasında faiz hesaplaması, yıllık enflasyon artış oranı, bu oranın eşya fiyatlarına yansıma durumu, mevduat ve devlet tahvillerine verilen faiz oranları, Türk Lirası karşısında döviz kurlarındaki değişiklikler gibi ekonomik verilerin ortalamasına dayanarak yapılır. Hesaplama için şu adımlar izlenir: 1. Verilerin Toplanması: TEFE, TÜFE, banka vadeli mevduat faiz oranları, döviz kurları, devlet tahvil faiz oranları gibi veriler resmi kurumlardan istenir. 2. Bilirkişi Raporu: Veriler ışığında uzman bir bilirkişiden, alacağın belirli bir yatırım aracına yatırılması durumunda elde edebileceği getiriyi gösteren bir rapor alınır. 3. Zararın Hesaplanması: Asıl alacak ve temerrüt faizi düşülerek, alacağın temerrüt tarihinde yatırıldığı varsayımıyla, tahsil tarihine kadar ulaşabileceği miktar hesaplanır. Munzam zarar hesaplamaları, gelişen ekonomik koşullara ve Anayasa Mahkemesi ile Yargıtay'ın kararlarına göre değişebilir.
Munzam faiz ve aşkın zarar arasındaki temel fark, kapsamları ve hesaplama yöntemleridir: Munzam Faiz: Borçlunun temerrüde düşmesi durumunda, alacaklının uğradığı zararları karşılamak için ödenir. Amacı, temerrüt nedeniyle oluşan zararları, özellikle temerrüt faiziyle karşılanamayan kısımları telafi etmektir. Borçlunun kusuru aranmaz, temerrüt faizi talep edebilmek için borçlunun kusurlu olması gerekmez. Aşkın Zarar (Munzam Zarar): Borçlunun temerrüdü nedeniyle, alacaklının temerrüt faiziyle karşılanamayan ve borçlunun kusuruyla oluşan ek zararını ifade eder. Alacaklının, zararın varlığını ve borçlunun temerrüdü ile olan illiyet bağını somut delillerle ispatlaması gerekir. Borçlu, kusurunu ispatlayarak sorumluluktan kurtulabilir. Özetle, munzam faiz, temerrüt faizinin yetersiz kaldığı durumları kapsarken; aşkın zarar, borçlunun kusuruyla oluşan ve temerrüt faiziyle karşılanamayan ek zararları kapsar.
Munzam kelimesi, Arapça kökenli olup "katılmış, ulanmış, eklenmiş" anlamına gelir. Ayrıca, "katma, ekleme, ek" anlamlarında da kullanılır.
Hukuk
Munzam zarar hangi hallerde istenebilir?
OHAL CBK'ları normlar hiyerarşisinde nerede?
Normal KPSS ile engelli memur olabilir mi?
Numarataja kimler başvurabilir?
Mondros Ateşkes Antlaşması'nın 5. maddesi nedir?
Muhbir ne iş yapar?
Mütesellil ve müteselsil borçluluk nedir?
Müdürlük ve müdür yardımcılığı arasındaki fark nedir?
Mutat ödeme ne demek hukuk?
Mirasçılar anlaşamazsa ne olur?
Mirasta kardeşler arası yazılı miras hukuku nedir?
Miryokephalan savaşı hangi antlaşma ile son buldu?
O.J. Simpson'ın kaç yıl ceza aldı?
Mükerrerlere özgü infaz rejimi süresiz midir?
Mükerrer ne demek hukukta?
Mirastan feragat 5 yıl şartı nedir?
MİT ve istihbarat teşkilatı aynı mı?
Muris ve mirasçı aynı şey mi?
Miras konusu ne?
Olağanüstü hal ne anlama gelir?
Ocak ayında bedelli askerlik celpleri ne zaman?
NATO üyesi ülkeler hangileri?
Miras ortaklığı nasıl sona erer?
Nafaka düzenlemesi Meclis'ten geçti mi?
Mülki amir ve mülki idare amirleri aynı mı?
MİT ajanı ne iş yapar?
Müteselsil kefalet ne demek?
Olay yerinde güvenlik şeridi nasıl çekilir?
Nişanlanmak ve evlenmek ne anlama gelir?
Okul aile birlikleri para toplayabilir mi?
Muhdesatta tapu iptal davası ne zaman açılır?
Müstehcene suçunda erteleme kaç yıl?
Okul müdürü nereye şikayet edilir ilçe milli eğitim?
Nitelik kodu 7300 ve 7363 aynı mı?
Mısır'da evlilik yaşı kaç?
Nizip AK Parti adayı kim oldu?
Müge Anlıdaki katil kim çıktı?
Mübaşir ne iş yapar?
Nispi vekalet ücreti nasıl hesaplanır?
Muvafakatname her yıl onaylanır mı?